Szałwia łąkowa Salvia pratensis

Szałwia łąkowa (Salvia pratensis L.) – gatunek rośliny z rodziny jasnotowatych. Występuje w Europie (bez Skandynawii). W Polsce jest gatunkiem średnio pospolitym.

Liście liście odziomkowedługoogonkowe, stosunkowo duże, zebrane w rozetę. Dolne liście łodygowe są krótkoogonkowe, górne zaś siedzące. Blaszka liściowa pomarszczona, jajowata, u nasady przeważnie sercowata, ostro zakończona. Brzeg blaszki nieregularnie karbowany. Podsadki zielone, krótsze od kielicha. Kwiaty zebrane po 4-8 w 6-12 nibyokółki, krótkoszypułkowe. Kielich dzwonkowaty, dwuwargowy, gęsto owłosiony. Korona (długość 1-2 cm) o długiej rurce, o barwie fioletowoniebieskiej do fioletowoczerwonej. Górna warga z 3 małymi ząbkami jest hełmiasto sklepiona, dolna krótka i prosta. Wewnątrz 2 pręciki o pylnikach schowanych pod górną wargą, i pojedynczy słupek z 4-krotną zalążnią, długą szyjką i wychylonym na zewnątrz znamieniem. Roślina miododajna, miodniki znajdują się u nasady słupka. Pokrój roślina o wysokości do 80 cm. Łodyga prosto wzniesiona, czterokanciasta, owłosiona i bruzdowata, pojedyncza lub słabo rozgałęziona w części kwiatostanowej. Owoce rozłupnia zawierająca gładkie, czarnobrunatne rozłupki.

Biologia i występowanie


Bylina, hemikryptofit. Kwitnie od maja do lipca. Występuje w strefie umiarkowanej od niżu po pogórze. Preferuje gleby suchsze, zasobne w składniki mineralne. Rośnie na łąkach, przydrożach i nasypach. Roślina wskaźnikowa gleb bogatych w wapń.
Jest wybitnie przystosowana do zapylania przez owady. Wejście do gardzieli kwiatu zasłania połączona przegubowo z pylnikami specjalna płytka o łyżeczkowatym kształcie. Pod ciężarem siadającego na wardze dolnej owada płytka odsłania wejście do kwiatu, a równocześnie połączone z nią dźwigniowo pylniki dotykają grzbietu owada obklejając go pyłkiem. Słupek w tym kwiecie nie jest jeszcze dojrzały (są to kwiaty przedsłupne), a ich szyjka jest wyprostowana, więc znamię znajduje się wysoko. Gdy owad przeleci do innego kwiatu szałwii z dojrzałym już słupkiem, przyniesiony przez niego na grzbiecie pyłek z łatwością przyklei się do znamienia słupka, gdyż w dojrzałym słupku szyjka wygina się w dół.


Jako roślina lecznicza ma mniejsze znaczenie niż szałwia lekarska, ale dawniej stosowano ją do leczenia chorób oczu oraz używano jako środka dezynfekcyjnego. Służyła także jako przyprawa do poprawiania smaku i zapachu wina i piwa.

Źródło informacji: Wikipedia : wolna encyklopedia [dostęp: 2018-04-03 22:46:12]. Dostępny w internecie: https://pl.wikipedia.org/w/index.php?oldid=51609978. Główni autorzy artykułu w Wikipedii: zobacz listę.

  • Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-31].
  • Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2011-01-02].
Przypisane cechy
ogólne roślina lecznicza
ogólne roślina miododajna
ogólne roślina użytkowa
ogólne bylina
ogólne roślina pyłkodajna
barwa kwiatów płatki czerwone
barwa kwiatów płatki fioletowe
barwa kwiatów płatki niebieskie
liczba płatków płatki cztery
symetria kwiatu kwiat grzbiecisty
symetria kwiatu symetria dzwonkowata
kształt blaszki liście sercowate
kształt blaszki liście jajowate
ulistnienie ogonek liściowy obecny
ulistnienie bezogonkowe
ulistnienie u dołu łodygi lub odziomkowe
ulistnienie karbowany
kolor owoców czarne
kolor owoców brązowe
rodzaj owoców rozłupki
powierzchnia owocu gładka
wygląd łodygi łodyga czterokanciasta
wygląd łodygi łodyga gałęzista
wygląd łodygi łodyga owłosiona
wygląd łodygi łodyga wzniesiona
szacowana wysokość łodygi od kolana do pasa (60 < x < 100 cm)
pora kwitnienia maj
pora kwitnienia czerwiec
pora kwitnienia lipiec